Bijna de helft van de mensen met een psychische aandoening lijdt onder zelfstigma. Men denkt onder andere dat de heersende negatieve opvattingen over psychische aandoeningen waar zijn en betrekt deze op zichzelf. Zelfstigma kan herstel in de weg zitten. Daarom is het goed om als hulpverlener ook hiervoor tijdens de behandeling aandacht te geven.

Cliënten kunnen de zelftest op deze site invullen om te kijken in hoeverre zelfstigma het herstel in de weg gaat. Naast de test vind je hier ook informatie en tips bij zelfstigma en verwijzingen naar de verschillende tools en trainingen die in Nederland aanwezig zijn. Met de volgende tips kun je als hulpverlener een start maken om zelfstigma onderdeel te laten zijn van de behandeling.

Gesprek

  • Zorg ervoor dat je geregeld over zelfstigma spreekt met je cliënt. Stel voor om het op te nemen als onderdeel van het behandel- of begeleidingsplan.
  • Copingstrategieën: Kijk samen wat goede manieren zijn om zelfstigma tegen te gaan voor die betreffende persoon
  • Denk mee in hoe iemand kan werken aan openheid en de mate waarin.

Verbinding

  • Shared decision making: ga uit van gelijkwaardigheid en neem besluiten samen
  • Jezelf laten zien: je krachten èn je kwetsbaarheden: wees open
  • Echt contact: contact vanuit wie jij bent en wie de ander is

Hoop en vertrouwen

  • Ga uit van kwaliteiten, mogelijkheden en perspectief.
  • Probeer te werken aan positieve doelen
  • Ondersteun de doelen die iemand zelf bedenkt en aangeeft: geloof in het kunnen van de ander is belangrijk, alleen dan kun je samen aan een doel werken

Verantwoordelijkheid

  • Spreek iemand aan op gedrag i.p.v. het te bedekken met ‘het hoort bij de diagnose’, gebruik de menselijke maat
  • Spreek je collega’s en je professionele netwerk aan als je merkt dat er stigmatiserend gesproken of gehandeld wordt
  • Kijk of je in je privésituatie ook de succesverhalen kunt vertellen i.p.v. bijvoorbeeld de incidenten

Taalgebruik

  • Sluit aan bij de taal van je cliënt
  • Praat op een positieve manier
  • Wees genuanceerd

Horen, zien, luisteren

  • Zie iemand als een compleet persoon i.p.v. iemand met een psychische aandoening (‘ik ben meer dan jouw beeld van mij’)
  • Ga uit van de betekenis die iemand zelf aan zijn verhaal geeft

Vragen

  • Blijf vragen stellen aan de cliënt, je collega’s, behandelaar en jezelf.
  • Wees kritisch en durf terug te komen op eerder gemaakte beslissingen of uitspraken

training Honest, open & proud

Merk je dat een cliënt worstelt met zelfstigma? Mogelijk is de training HOP (Honest, Open & Proud) dan interessant voor hem of haar.