Er zijn wijken waar men weleens verzucht “we hebben al zoveel mensen met problemen in deze wijk en nu komen er nóg meer!” Er zijn soms delen van wijken waar veel alleenstaande, gescheiden of arme mensen wonen, omdat daar de huur het laagst is. En daar komen ook migranten, mensen na een psychiatrische opname, mensen met autisme, mensen met lichte verstandelijke beperkingen, mensen met niet-aangeboren hersenletsel bij. Is de buurt dan onverdraagzaam of hebben de mensen last van de diversiteit? Ook bij de mensen die werken in buurthuizen, wijkcentra of bijvoorbeeld woningcorporaties is duidelijk dat er regelmatig gevoelens van weerstand zijn. Waar komen deze gevoelens vandaan en wat kun je er aan doen?

Belangrijk is dat je kennis hebt over waar de weerstand vandaan komt. Uit gesprekken met mensen die werken in buurt- en wijkcentra is naar voren gekomen dat zij zorgen hadden over of moeite met het ondersteunen van mensen met een psychische aandoening. De redenen waren:

  • Onduidelijkheid: als de aandoening of beperking onzichtbaar of onvoorspelbaar is, dan is het niet duidelijk of iemand wel of geen ondersteuning nodig heeft. Wisselende symptomen, stemming of vreemd gedrag zorgen voor verwarring bij medewerkers en bezoekers. Afgewezen worden als vrijwilliger, wantrouwen voelen, afspraken worden niet nagekomen – dit alles wordt dan ook persoonlijk genomen.
  • Negatief beeld: als medewerkers een negatief beeld hebben van mensen met een bepaalde beperking of aandoening gaan ze ervan uit dat anderen er net zo over denken. Vreemd of onvoorspelbaar gedrag maken hen zenuwachtig of bang voor emotionele uitbarstingen. Ze kunnen dan niet ontspannen reageren. Dergelijke gedragingen doen iets met jezelf, het kan confronterend zijn. Of je hebt zelf al genoeg op je bordje en je kunt de kwetsbaarheid van een ander er niet bij hebben.
  • Anders communiceren: als de sociale vaardigheden bij sommige mensen wat minder ontwikkeld zijn, kunnen gesprekken stroef verlopen en voelen medewerkers zich sneller ongemakkelijk. Omdat het gedrag een gevolg kan zijn van de aandoening is het moeilijker om erop te reageren. Het vraagt om inlevingsvermogen. We hebben niet altijd de tijd of energie om empathisch te zijn.

Samen Sterk zonder Stigma organiseert vooral de kennis rondom psychische aandoeningen, maar belangrijk hierbij te vermelden is dat deze redenen niet alleen gelden bij mensen psychische aandoeningen, maar net zo goed bij andere aandoeningen en beperkingen die invloed hebben op het gedrag. Ook is het goed om te weten dat deze drie factoren invloed op elkaar uitoefenen. Zo heeft stigma invloed op communicatie.

Wat kun je doen?

De belangrijkste vraag die altijd aan ons gesteld wordt is: wat kan ik doen? Allereerst is het zaak dat je je bewust bent van je weerstand en dat je zelf nagaat waar die weerstand vandaan komt. En weet dat voor sociale acceptatie kennismaking en contact noodzakelijk is. Wie slaat de brug, wie nodigt wie uit? Wat is ervoor nodig? Sociale acceptatie, verschillen overbruggen door kennis te maken kan op allerlei plaatsen: op school, op het werk, in het wijkcentrum, in de moskee, in de kerk, overal waar mensen samen komen.

Oordelen over mensen gaat vanzelf en bij weinig contact en onbekendheid met nieuwe wijkbewoners blijf je gemakkelijk de verschillen benadrukken, mensen in hokjes plaatsen en daarmee buitensluiten. Dat is een menselijke eigenschap, maar dat maakt het samenleven niet gemakkelijker. Erken dat de toegenomen diversiteit soms lastig ís. Het vraagt aandacht en gewenning. Ja, er zijn verschillen en dat kan betekenen dat dat soms aanpassingen vergt. Als mensen in dezelfde wijk elkaar begrijpen, erkennen de verschillen accepteren en respecteren levert dat een welkome en fijne wijk op, met ruimte voor nieuwe bewoners en prettige nieuwsgierigheid. “Kom erbij!”

Met Samen Sterk zonder Stigma bijeenkomsten organiseren? Neem contact op.

Er zijn wijken waar men weleens verzucht “we hebben al zoveel mensen met problemen in deze wijk en nu komen er nóg meer!” Er zijn soms delen van wijken waar veel alleenstaande, gescheiden of arme mensen wonen, omdat daar de huur het laagst is. En daar komen ook migranten, mensen na een psychiatrische opname, mensen met autisme, mensen met lichte verstandelijke beperkingen, mensen met niet-aangeboren hersenletsel bij. Is de buurt dan onverdraagzaam of hebben de mensen last van de diversiteit? Ook bij de mensen die werken in buurthuizen, wijkcentra of bijvoorbeeld woningcorporaties is duidelijk dat er regelmatig gevoelens van weerstand zijn. Waar komen deze gevoelens vandaan en wat kun je er aan doen?

Belangrijk is dat je kennis hebt over waar de weerstand vandaan komt. Uit gesprekken met mensen die werken in buurt- en wijkcentra is naar voren gekomen dat zij zorgen hadden over of moeite met het ondersteunen van mensen met een psychische aandoening. De redenen waren:

  • Onduidelijkheid: als de aandoening of beperking onzichtbaar of onvoorspelbaar is, dan is het niet duidelijk of iemand wel of geen ondersteuning nodig heeft. Wisselende symptomen, stemming of vreemd gedrag zorgen voor verwarring bij medewerkers en bezoekers. Afgewezen worden als vrijwilliger, wantrouwen voelen, afspraken worden niet nagekomen – dit alles wordt dan ook persoonlijk genomen.
  • Negatief beeld: als medewerkers een negatief beeld hebben van mensen met een bepaalde beperking of aandoening gaan ze ervan uit dat anderen er net zo over denken. Vreemd of onvoorspelbaar gedrag maken hen zenuwachtig of bang voor emotionele uitbarstingen. Ze kunnen dan niet ontspannen reageren. Dergelijke gedragingen doen iets met jezelf, het kan confronterend zijn. Of je hebt zelf al genoeg op je bordje en je kunt de kwetsbaarheid van een ander er niet bij hebben.
  • Anders communiceren: als de sociale vaardigheden bij sommige mensen wat minder ontwikkeld zijn, kunnen gesprekken stroef verlopen en voelen medewerkers zich sneller ongemakkelijk. Omdat het gedrag een gevolg kan zijn van de aandoening is het moeilijker om erop te reageren. Het vraagt om inlevingsvermogen. We hebben niet altijd de tijd of energie om empathisch te zijn.

Samen Sterk zonder Stigma organiseert vooral de kennis rondom psychische aandoeningen, maar belangrijk hierbij te vermelden is dat deze redenen niet alleen gelden bij mensen psychische aandoeningen, maar net zo goed bij andere aandoeningen en beperkingen die invloed hebben op het gedrag. Ook is het goed om te weten dat deze drie factoren invloed op elkaar uitoefenen. Zo heeft stigma invloed op communicatie.

Wat kun je doen?

De belangrijkste vraag die altijd aan ons gesteld wordt is: wat kan ik doen? Allereerst is het zaak dat je je bewust bent van je weerstand en dat je zelf nagaat waar die weerstand vandaan komt. En weet dat voor sociale acceptatie kennismaking en contact noodzakelijk is. Wie slaat de brug, wie nodigt wie uit? Wat is ervoor nodig? Sociale acceptatie, verschillen overbruggen door kennis te maken kan op allerlei plaatsen: op school, op het werk, in het wijkcentrum, in de moskee, in de kerk, overal waar mensen samen komen.

Oordelen over mensen gaat vanzelf en bij weinig contact en onbekendheid met nieuwe wijkbewoners blijf je gemakkelijk de verschillen benadrukken, mensen in hokjes plaatsen en daarmee buitensluiten. Dat is een menselijke eigenschap, maar dat maakt het samenleven niet gemakkelijker. Erken dat de toegenomen diversiteit soms lastig ís. Het vraagt aandacht en gewenning. Ja, er zijn verschillen en dat kan betekenen dat dat soms aanpassingen vergt. Als mensen in dezelfde wijk elkaar begrijpen, erkennen de verschillen accepteren en respecteren levert dat een welkome en fijne wijk op, met ruimte voor nieuwe bewoners en prettige nieuwsgierigheid. “Kom erbij!”

Met Samen Sterk zonder Stigma bijeenkomsten organiseren? Neem contact op.