Als je Pia Dijkstra vraagt waar zij aan denkt bij ‘psychische stoornis’ dan valt op dat zij niet over begrippen, diagnoses of ziektes praat. Zij praat over mensen die ze persoonlijk kent. Hoe deze mensen ermee omgaan. Hoe ze hersteld zijn. En wat ze kunnen. Ze noemt een talentvolle collega die een bipolaire stoornis heeft. Deze collega was daar ook open over. Haar zusje heeft een burn-out gehad. “Je bent als mens toch niet je ziekte? Je hebt iets.”

Pia Dijkstra
Foto: Sebastiaan ter Burg

Cynisme

Ze is landelijk bekend geworden door het programma ‘Vinger aan de pols’. Die titel zegt zeker ook iets over de voormalige Tv-personality en het huidig Tweede Kamerlid zelf. Pia Dijkstra houdt altijd en overal de vinger aan de pols blijkt tijdens het koffiegesprek in de statige fractiekamer van D’66.

Ze is betrokken en weet waar ze het over heeft als het gaat om psychische aandoeningen. Ze praat over mensen en niet over ziektes of diagnoses. Ze is een aandachtige luisteraar en gaat uit van kansen en mogelijkheden. Ze duikt niet weg voor acties en standpunten op basis van dat optimisme. Cynisme is voor haar meer een psychische kwetsbaarheid dan een politieke stellingname.

Rugzakje

Ze heeft een sterk gevoel voor rechtvaardigheid en emancipatie. “Of je een lichamelijke aandoening of een psychische aandoening hebt, je moet gewoon kunnen zijn wie je bent en je bent nooit wat je hebt.”

Eigen ervaring met mogelijk stigma kent ze zeker. Haar zoontje bleek ADHD te hebben. Geadviseerd werd dat hij ‘een rugzakje’ kreeg. Zij en haar man hebben besloten dat niet te doen, ze waren bevreesd voor een stigma dat hun kind alleen maar zou tegenwerken in ambities en geluk. Haar zoon studeert nu geneeskunde en kan prima met zijn psychische kwetsbaarheid omgaan.

Zelfselectie

Werken in de Tweede Kamer ook mensen met een psychische aandoening en houden ze dit verborgen uit angst voor stigma? Of is er sprake van zelfselectie? “Ongetwijfeld, alleen al omdat het statistisch niet anders kan. Maar het kan wel heel lastig zijn. Als je van te voren weet dat je lange dagen moet gaan maken en als je ertegen op ziet om dit werk te doen, dan zou je er niet voor moeten kiezen. Het is in elk geval niet aan te raden. De werkdruk is hoog en de dagen zijn soms heel lang. Er werken vast wel mensen met een psychische aandoening. Ik denk dat ze werk doen dat past bij hun kwaliteiten en wat hen niet uit balans brengt.”

Hoe maak je het praten over psychische aandoeningen bespreekbaar? “Ga altijd open en eerlijk het gesprek aan. Stel de vragen die je hebt. Denk niet voor die ander.”

bestel 99keerandersdanjedenkt

Dit is één van de verhalen uit ’99keerandersdanjedenkt’. Paul Custers schreef dit boek naar aanleiding van koffiegesprekken tussen ambassadeurs en invloedrijke Nederlanders over vooroordelen, en psychische aandoeningen. Bestel het voor maar 10 euro inclusief verzendkosten door hieronder je gegevens in te vullen. We sturen je dan het boek, met een factuur.