“Mensen met een psychische aandoening zijn niet zielig. Ze hebben een, soms heel ernstige, aandoening. Maar ze zijn eerst en vooral gewoon mensen met rechten en plichten, net zoals ieder ander”, vertelt Eerste Kamerlid en vicevoorzitter van de KNMP Marleen Barth.

Marleen Barth

Niet afwachten

De voormalig voorzitter van GGZ Nederland en huidig vicevoorzitter van de Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering der Pharmacie (KNMP) wil het ‘zieligheidsdenken’ zo snel mogelijk de wereld uit helpen. Er moet een maatschappij ontstaan waarin enerzijds opvang en steun door de overheid wettelijk wordt geregeld en gewaarborgd en waarbij we anderzijds aan de andere kant iets mogen en moeten terugvragen. Volgens Marleen Barth neem je iemand niet serieus als je niets vraagt of eist. De ambassadeurs: wat is er dan nodig is om aan die labeling te kunnen ontkomen?

Barth: “Het principiële uitgangspunt is dat iemand met een psychische aandoening alles kan wat een ander ook kan. Soms met extra stut en steun en soms in een ander tempo of met een andere aanpak. Maar als we onze eisen gaan aanpassen of zelfs op voorhand laten vallen omdat we denken dat iemand iets niet kan, dan zijn we eigenlijk bezig kansen te ontnemen in plaats van te bieden. Tegelijk moet iedereen z’n best doen om te laten zien dat er een wil is, dat er wel degelijk kwaliteiten zijn. Je kan niet afwachten, je moet iets doen. Je hebt kansen en je hebt kwaliteiten. Nou, vraag er dan ook om!”

Heel goed

Eerste Kamerlid Barth vindt dat wederkerigheid een voorwaarde is voor onze sociaaldemocratische samenleving. Het is de manier waarop we een eerlijke en kansrijke maatschappij moeten bouwen met elkaar.

“We praten over een inclusieve samenleving waarin WMO, Participatiewet en Jeugdwet de rechten en plichten vastleggen en verzekeren. Ook van mensen met een psychische aandoening. Heel goed. En daar hoort dan bij dat alle burgers op dezelfde manier worden aangesproken. Natuurlijk met inachtneming van ieders eigen mogelijkheden. Maar we moeten ervan af dat we er al op voorhand van uitgaan dat mensen iets niet kunnen. We vragen ze soms niet eens. We bouwen een samenleving op met autonome mensen en dat is iedereen. Zieligheid is een etiket dat voorbijgaat aan wat mensen zelf kunnen en willen. Het is een van de stigma’s waar we aan moeten werken.”

“Nou, die Barth is niet het vage type senator dat we kennen”, verzucht een van de ambassadeurs als we weer buiten staan. Dat zou zomaar een stigma kunnen zijn dat in dit geval de leden van de Eerste Kamer betreft, maar in het gesprek met Marleen Barth in elk geval is gelogenstraft.

bestel 99keerandersdanjedenkt

Dit is één van de verhalen uit ’99keerandersdanjedenkt’. Paul Custers schreef dit boek naar aanleiding van koffiegesprekken tussen ambassadeurs en invloedrijke Nederlanders over vooroordelen, en psychische aandoeningen. Bestel het voor maar 10 euro inclusief verzendkosten door hieronder je gegevens in te vullen. We sturen je dan het boek, met een factuur.